

Kompostownik drewniany: jak go dobrze wybrać, ustawić i pielęgnować, aby służył latami

Kompostownik drewniany ma w sobie coś kojącego: wtapia się w ogród, starzeje się razem z nim i przypomina dawne skrzynie na kompost z dawnych warzywników. To także doskonałe narzędzie, pod warunkiem że zostanie dobrze wybrany, prawidłowo ustawiony i otoczony minimalną troską.
Oto, co warto wiedzieć przed zakupem kompostownika drewnianego, oraz kilka prostych czynności, dzięki którym posłuży on przez długie lata.
Dlaczego drewno? Napowietrzanie i izolacja
Drewno ma dwie cechy, które mają duże znaczenie dla kompostu.
Pozwala kompostowi oddychać
Kompostowniki drewniane są zazwyczaj zbudowane z połączonych desek z niewielkimi szczelinami między nimi. Powietrze krąży przez boki, co pomaga utrzymać kompost przy życiu i ogranicza ryzyko zbijania się masy oraz nieprzyjemnych zapachów. Drewno wchłania też część nadmiaru wilgoci, a następnie oddaje ją, gdy pogoda jest sucha.
Łagodzi wahania temperatury
Drewno jest materiałem naturalnie izolującym. Grube ścianki nieco chronią kompost przed zimnem w zimie i przed upałem w lecie, lepiej niż cienka ścianka. Dzięki temu mikroorganizmy pracują w bardziej stabilnych warunkach.
Do tego dochodzi argument estetyczny: drewniana skrzynia łatwo wpisuje się w warzywnik lub w głąb ogrodu, podczas gdy plastikowy pojemnik bardziej rzuca się w oczy.
Jaką pojemność wybrać?
Odpowiednia pojemność zależy od wielkości Państwa gospodarstwa domowego, a przede wszystkim od wielkości ogrodu: domownicy kompostujący wyłącznie odpadki kuchenne nie potrzebują takiego samego pojemnika jak rodzina, która dodaje do niego skoszoną trawę i opadłe liście. Wszystkie wskazówki zebraliśmy w artykule Jaki rozmiar kompostownika dla mojego gospodarstwa domowego.
Warto po prostu pamiętać, że lepszy jest pojemnik nieco za duży niż taki, który przepełnia się już w kwietniu. A jeśli Państwa potrzeby przekraczają około 1 000 litrów, lepiej ustawić dwa pojemniki zamiast jednego bardzo dużego: do pierwszego trafiają świeże odpadki, w drugim dojrzewa kompost. W przypadku modeli drewnianych jest to tym łatwiejsze, że dobrze ustawiają się obok siebie.
Montaż i miejsce
Montaż
Większość kompostowników drewnianych montuje się bez narzędzi lub prawie bez nich, przez wsuwanie desek jedna w drugą. Proszę zmontować go od razu w wybranym miejscu, na mniej więcej płaskim podłożu, sprawdzając, czy boki stoją pionowo: krzywo ustawiona skrzynia w końcu rozpada się pod ciężarem kompostu. W zależności od modelu klapa lub wyjmowane deski z przodu pozwalają wybierać kompost od dołu bez rozbierania całości.
Miejsce
Proszę wybrać miejsce w półcieniu, osłonięte od wiatru, dobrze zdrenowane i dostępne przez cały rok. Należy unikać ustawiania skrzyni tuż przy ogrodzeniu lub murze: warto zostawić kilkadziesiąt centymetrów wolnej przestrzeni dookoła, aby powietrze mogło krążyć, drewno schło po deszczu, a mieszanie i wybieranie kompostu było wygodne. Nasz artykuł Uruchomienie kompostownika krok po kroku szczegółowo opisuje wybór miejsca i pierwsze porcje odpadków.
W kontakcie z ziemią: dżdżownice glebowe przychodzą same
Kompostownik drewniany zawsze stawia się bezpośrednio na ziemi, bez dna. Ten bezpośredni kontakt z glebą jest niezbędny z dwóch powodów.
- Drenaż: nadmiar wody wsiąka w glebę, zamiast zbierać się na dnie skrzyni.
- Zasiedlanie: dżdżownice, prosionki, krocionogi i inne organizmy rozkładające mogą swobodnie wchodzić do kompostu i tam pracować.
Nie trzeba więc kupować dżdżownic do kompostownika ogrodowego: te z gleby przychodzą same, tym szybciej, im bardziej żywa jest Państwa ziemia. Ich rolę wyjaśniamy w artykule Rola dżdżownic. Jeśli w Państwa glebie ich brakuje, na przykład w nowo założonym ogrodzie, artykuł Jak przywrócić dżdżownice do ogrodu przedstawia kilka prostych metod.
Czy wiesz, że?Czerwone dżdżownice, które licznie występują w kompostowniku, nie są „zwykłymi” dżdżownicami glebowymi: to dżdżownice powierzchniowe, żyjące w rozkładającej się materii. Pojawiają się samoistnie w skrzyni postawionej na ziemi, zazwyczaj po kilku miesiącach.
Pielęgnacja drewna, aby służyło latami
Kompostownik drewniany pracuje w trudnych warunkach: wewnątrz stała wilgoć, na zewnątrz deszcz i słońce. Z czasem zawsze się zestarzeje, ale kilka prostych czynności wyraźnie wydłuża jego życie.
Proszę pozwolić mu oddychać: wolna przestrzeń wokół skrzyni pozwala drewnu wyschnąć między opadami.
Nie dopuszczać do przelewania się kompostu ponad deski ani do jego gromadzenia się przy nich od zewnątrz: drewno stale mokre szybciej gnije.
Co wiosnę sprawdzać dolne deski: to one, w kontakcie z wilgotną ziemią, niszczą się najszybciej. Osłabioną deskę często można wymienić bez wymiany całego kompostownika.
Jeśli chcą Państwo zabezpieczyć drewno, należy stosować wyłącznie preparat pochodzenia naturalnego przeznaczony do ogrodu i tylko od strony zewnętrznej. Wnętrze, stykające się z kompostem, musi pozostać surowe.
Trzymać pokrywę zamkniętą podczas ulewnych zimowych deszczy: chroni ona zarówno kompost, jak i drewno.
Rada Willy'egoAby wybierać kompost bez uszkadzania desek, proszę wyjmować dojrzały kompost przez dolną klapę małą łopatką, zamiast forsować go widłami, i ładować go od razu do wózka, takiego jak nasz Wózek do zbierania kompostu 55 litrów.
Czego unikać
Drewno impregnowane, malowane lub lakierowane
Jeśli samodzielnie budują Państwo kompostownik z desek lub palet z odzysku, proszę nie używać drewna impregnowanego chemicznie, malowanego ani lakierowanego: te środki nie powinny trafiać do kompostu przeznaczonego do warzywnika. Z tego samego powodu drewna malowanego ani lakierowanego nigdy nie wrzuca się do kompostownika: należy oddać je do punktu zbiórki odpadów.
Skrzynia postawiona na płycie
Na płycie betonowej lub tarasie kompost nie korzysta ani z drenażu, ani z drobnej fauny glebowej. Odciek wypływa i zostawia plamy, a rozkład przebiega wolniej. Jeśli naprawdę nie mają Państwo innego wyjścia, proszę rozłożyć na dnie skrzyni kilka łopat ziemi, aby wnieść trochę życia. Na powierzchni betonowej często lepiej sprawdzi się jednak kompostownik obrotowy: piszemy o nim w artykule Kompostownik obrotowy.
Zbyt gwałtowne mieszanie
Widły wbijane na siłę przy ściankach w końcu rozsuwają deski. Do napowietrzania kompostu wewnątrz skrzyni lepszy będzie aerator, który się wbija, a następnie obraca, taki jak nasz Brass'Compost: jest łagodniejszy dla drewna i dla Państwa pleców.
Jeśli zdecydują się Państwo na nasz Kompostownik drewniany Compostys, proszę ustawić go zgodnie z tymi samymi zasadami: na gołej ziemi, w półcieniu, z odrobiną wolnej przestrzeni dookoła.
Podsumowanie
Kompostownik drewniany pozwala kompostowi oddychać, łagodzi wahania temperatury i dobrze komponuje się z ogrodem. Proszę wybrać pojemność dostosowaną do gospodarstwa domowego i ogrodu, ustawić go w półcieniu, równo w pionie, bezpośrednio na ziemi, aby dżdżownice i drobna fauna glebowa mogły w nim pracować. Warto zostawić wolną przestrzeń dookoła, kontrolować dolne deski i nigdy nie impregnować wnętrza. Należy unikać drewna impregnowanego lub malowanego, a jeśli dysponują Państwo tylko płytą betonową, lepiej wybrać kompostownik obrotowy. Dobrze pielęgnowana drewniana skrzynia będzie Państwu służyć przez długie lata.
Prosimy zeskanować kod lub odwiedzić gospodarstwomoutta.pl/przewodnik: wszystkie nasze praktyczne karty z linkami do wymienionych produktów.


































