Kompostowanie przez cały rok: wiosna, lato, jesień i kompost zimą

Drukuj

Kompostownik nie żyje w tym samym rytmie w lipcu i w styczniu. Gdy jest ciepło, mikroorganizmy pracują szybko, a kompost dojrzewa w oczach; gdy jest zimno, wszystko zwalnia, czasem tak bardzo, że wydaje się, jakby proces się zatrzymał. Nie ma powodu do niepokoju: wystarczy dostosować kilka czynności do każdej pory roku.

Oto co warto robić, a czego unikać w ciągu roku, aby kompost był aktywny przez dwanaście miesięcy.

Wiosna: ożywić, opróżnić, zacząć

Wraz z powrotem łagodnej pogody aktywność kompostownika rusza na nowo. To najbardziej pracowita pora roku i, obok jesieni, jedna z najlepszych na założenie nowego kompostownika.

• Ożyw kompost dokładnym przemieszaniem: wprowadza ono powietrze do materiału ubitego przez zimę i miesza resztki nagromadzone na powierzchni.
• Sprawdź wilgotność testem garści. Po deszczowej zimie kompost jest często zbyt mokry: dodaj suchego materiału brązowego.
• Zbierz dojrzały kompost z dna pojemnika, aby zrobić miejsce. Wiosna to dobry moment, by rozłożyć go w warzywniku między rzędami, przed ściółkowaniem, albo na trawniku i pod bylinami.
• Uważaj na pierwsze koszenia, bardzo obfite: nigdy nie wrzucaj trawy grubą warstwą, zawsze mieszaj ją z suchym materiałem.

Jeśli zakładasz swój pierwszy kompostownik, nasz poradnik Zakładanie kompostownika krok po kroku poprowadzi Cię przez każdy etap.

Lato: pilnować, by kompost nie wysechł

Upał przyspiesza rozkład: to pora roku, w której kompost dojrzewa najszybciej. Ma to jednak swoją wadę – wysychanie. Suchy kompost zatrzymuje się całkowicie, bo mikroorganizmy potrzebują wody do życia.

• Co tydzień rób test garści i podlewaj, jeśli nie pojawia się ani kropla, najlepiej deszczówką, mieszając, by dobrze rozprowadzić wodę.
• Trzymaj pokrywę zamkniętą i w miarę możliwości ustaw kompostownik w półcieniu, a nie w pełnym słońcu.
• Przykrywaj słodkie owoce (melon, brzoskwinie, śliwki) materiałem brązowym, aby nie przyciągać muszek.
• Uważaj na niedobór materiału brązowego: latem dodaje się dużo zielonego (skoszona trawa, obierki owoców) i mało suchego. Sięgaj do zapasu liści lub zrębków.

Rada Willy'ego

Konewka z deszczówką postawiona obok kompostownika, gotowa do użycia, sprawia, że czynność staje się nawykiem: gdy tylko opróżnisz pojemnik na bioodpady, rzuć okiem, zrób test garści i w razie potrzeby dodaj trochę wody.

Jesień: zgromadzić zapas liści

Jesień to pora wielkich zbiorów materiału brązowego. Obficie opadające liście są cennym zasobem: posłużą jako suchy dodatek przez cały rok.

• Przygotuj zapas: przechowuj kilka worków opadłych liści w suchym miejscu albo zgarnij je na pryzmę w rogu ogrodu. Rozdrobnione kosiarką zajmują mniej miejsca i szybciej się rozkładają.
• Nie wrzucaj ich wszystkich naraz do kompostownika: dodawaj je stopniowo, w rytmie odpadków kuchennych.
• Rozłóż dojrzały kompost na powierzchni w warzywniku i pod krzewami, lekko go wgrabiając: jesień lub koniec zimy dobrze nadają się do takiego nawożenia.
• To także dobra pora na założenie kompostownika, przy takiej ilości dostępnego suchego materiału.

Jeśli masz dużo liści, pomyśl też o ziemi liściowej – produkcie innym niż kompost i bardzo cenionym do wysiewu: wyjaśniamy to w poradniku Ziemia liściowa.

Zima: dalej dodawać, nie przerzucać

Zimą aktywność mocno zwalnia: zimno hamuje mikroorganizmy, a przydomowy kompostownik, który i tak nagrzewa się niewiele, jeszcze łatwiej traci ciepło. Czy trzeba więc przestać? Nie.

• Dalej dodawaj odpadki kuchenne, mieszając je z materiałem brązowym. Utrzymuj proporcję około połowy zielonego i połowy brązowego, dodając zimą nieco więcej brązowego, bo wilgoć słabiej odparowuje.
• Przerzucaj jak najmniej: każde przerzucenie wypuszcza ciepło i jeszcze bardziej spowalnia rozkład. Wystarczy lekkie przemieszanie powierzchni.
• Nie martw się, jeśli poziom rośnie: odpadki gromadzą się przez zimę i zostaną szybko przetworzone, gdy tylko wróci ładna pogoda.

W tej kwestii opinie są podzielone: niektóre poradniki zalecają wręcz dalsze napowietrzanie zimą. Nasze zdanie: w pojemniku wystarczy niewielkie przemieszanie powierzchni przy dodawaniu resztek, by uniknąć ubijania się materiału, bez przerzucania całej zawartości.

Czy wiesz, że?

W dobrze wypełnionym pojemniku wnętrze kompostu często pozostaje cieplejsze niż powietrze na zewnątrz, nawet zimą, ponieważ rozkład wytwarza trochę ciepła. Właśnie dlatego unika się przerzucania wszystkiego: rozproszyłoby to ten cenny zapas ciepła.

Izolacja i ochrona przed deszczem

Dwaj zimowi wrogowie kompostu to zimno i nadmiar wody. Kilka prostych środków ostrożności:

• Pokrywa w przypadku pojemników albo gruby karton lub plandeka w przypadku otwartej pryzmy: kompost przemoczony zimowymi deszczami ubija się, brakuje mu powietrza i wiosną nieprzyjemnie pachnie.
• Izolacja pryzm i odsłoniętych pojemników: obłóż boki belami słomy lub workami suchych liści.
• Miejsce osłonięte od wiatru, najlepiej takie, do którego dociera niskie zimowe słońce.

Drewniany kompostownik, taki jak Drewniany kompostownik Compostys, nieco lepiej zatrzymuje ciepło niż pojemnik z cienkiego plastiku, ponieważ drewno jest naturalnym izolatorem. Kompostowniki obrotowe to natomiast raczej „letni pracownicy”: słabo izolowane i uniesione nad ziemią, źle się nagrzewają przy chłodnej pogodzie, a kompost dojrzewa w nich zimą bardzo powoli.

Kalendarz kompostownika

• Od marca do maja: przemieszanie ożywiające, zbiór dojrzałego kompostu, rozkładanie w warzywniku i na trawniku, zakładanie nowego kompostownika.
• Od czerwca do sierpnia: cotygodniowy test garści, podlewanie w razie potrzeby, zamknięta pokrywa, słodkie owoce przykryte materiałem brązowym, comiesięczne przemieszanie.
• Od września do listopada: zapas opadłych liści, jesienne rozkładanie kompostu, możliwość założenia kompostownika, ostatnie dokładne przemieszanie przed mrozami.
• Od grudnia do lutego: stałe dodawanie resztek z nieco większą ilością materiału brązowego, bez przerzucania, pokrywa i izolacja, cierpliwość.

Do przemieszania w ciepłej porze roku napowietrzacz, taki jak Brass'Compost, pozwala uniknąć opróżniania pojemnika. Częstotliwość w zależności od sprzętu opisujemy w poradniku Wilgotność i napowietrzanie.

Twój wermikompostownik jest natomiast znacznie bardziej wrażliwy na skrajne temperatury niż kompostownik ogrodowy, ponieważ dżdżownice nie znoszą mrozu: zajrzyj do poradnika Jak chronić wermikompostownik przed zimnem i upałem.

Podsumowanie

Wiosną ożywiamy kompost, zbieramy go i rozkładamy. Latem pilnujemy wilgotności i podlewamy. Jesienią gromadzimy zapas opadłych liści na cały rok. Zimą dalej dodajemy odpadki z nieco większą ilością materiału brązowego, przykrywamy, izolujemy i unikamy przerzucania. Kompost zwalnia w chłodzie, ale nigdy tak naprawdę się nie zatrzymuje: rusza z nową siłą wraz z pierwszymi ciepłymi dniami.

Powiązane produkty

Drewniany kompostownik Compostys | 305 litrów

Drewno świerkowe z certyfikatem PEFC

625,80 zł 142,47 €

Bestseller

Kompostownik Bokashi Confort

Pojemność 14 litrów, pojedynczo lub w zestawie 2 sztuk

220,59 zł 50,22 €

Obrotowy kompostownik Maze 180L z podwójną komorą

Bezwysiłkowe kompostowanie na zewnątrz

805,94 zł 183,48 €

Przedsprzedaż

Obrotowy kompostownik 245L Maze z dwiema komorami

Bezproblemowe kompostowanie na zewnątrz

1 121,10 zł 255,23 €

Inne działy poradnika

Wermikompostowanie30 kart →Bokashi24 kart →Mikroorganizmy EM26 kart →