Zbieranie i przesiewanie kompostu: metoda, sprzęt i przechowywanie

Drukuj

Państwa kompost przeszedł testy dojrzałości: jest ciemny, pachnie leśną ściółką i kruszy się w palcach. Pozostaje wyjąć go z kompostownika, nie naruszając tego, co wciąż się rozkłada, w razie potrzeby rozdrobnić i przechować w dobrych warunkach do czasu użycia.

Jeśli nie mają Państwo jeszcze pewności, czy jest gotowy, warto zacząć od naszego poradnika Jak sprawdzić, czy kompost jest dojrzały? W przypadku wermikompostowników metoda jest inna: opisujemy ją szczegółowo w poradniku Zbieranie wermikompostu i herbaty kompostowej.

Skąd pobierać kompost?

Zasada jest zawsze ta sama: najstarszy, a więc najbardziej dojrzały kompost znajduje się na dole, a świeżo dodane resztki pozostają na górze. Sposób dotarcia do niego zależy od Państwa sprzętu.

W kompostowniku z klapką

Większość kompostowników skrzyniowych ma jedną lub kilka klapek u dołu ścianek. Wystarczy je otworzyć i pobrać dojrzały kompost od dołu, łopatą lub pazurkami, pozwalając górnej warstwie dalej pracować. Zawartość stopniowo osiada, a po kilku miesiącach można znów zebrać kompost.

W kompostowniku bez klapki lub przy opróżnianiu całości

Należy zdjąć górną, jeszcze słabo rozłożoną warstwę i odłożyć ją na plandekę. Następnie wybrać dojrzały kompost z dna. Na koniec odłożony materiał wraca do kompostownika: rozpocznie nowy cykl razem z zawartymi w nim dżdżownicami i mikroorganizmami.

Przy dwóch lub więcej pojemnikach

Do pierwszego pojemnika trafiają świeże odpadki, drugi służy do dojrzewania. Gdy pierwszy się zapełni, jego zawartość przenosi się do drugiego. Podczas przenoszenia należy zachować kolejność, w jakiej materiał był dodawany: najstarszy powinien znaleźć się na dnie. To właśnie z drugiego pojemnika zbiera się dojrzały kompost.

W pryzmie

Należy odgarnąć zewnętrzną część i wierzchołek pryzmy, zwykle mniej rozłożone, i pobrać środek oraz podstawę. Reszta posłuży do założenia kolejnej pryzmy.

Kompostownik obrotowy – szczególny przypadek

W dwukomorowym kompostowniku obrotowym napełnia się jedną stronę, a potem obraca ją bez dokładania czegokolwiek, podczas gdy napełnia się drugą. Gdy w pierwszej komorze nie ma już rozpoznawalnych odpadków, można ją opróżnić do taczki lub wózka.

Uwaga: otrzymuje się w ten sposób kompost świeży, jeszcze gruboziarnisty, a nie kompost dojrzały. Należy pozwolić mu dojrzeć w pryzmie przez 3 do 5 miesięcy albo rozłożyć go jesienią na gołej ziemi. Użyty zbyt wcześnie pod roślinami może powodować ich żółknięcie. Usypany w pryzmę bezpośrednio na ziemi zostanie zasiedlony przez dżdżownice glebowe, które nie mogą żyć w bębnie. Wszystkie szczegóły znajdą Państwo w poradniku Kompostownik obrotowy: działanie i rzeczywiste ograniczenia.

Przesiewanie: do jakich zastosowań?

Przesiewanie nie jest obowiązkowe. Do ściółkowania, nawożenia pod drzewami czy wmieszania kompostu w wierzchnią warstwę gleby w warzywniku nieprzesiany kompost sprawdza się bardzo dobrze. Przesiewanie przydaje się, gdy potrzebny jest materiał drobny i jednolity: do rozsiewania na trawniku, do mieszanek do wysiewu i przesadzania, do skrzynek balkonowych.

Sprzęt

Wystarczy zwykła drewniana rama z naciągniętą siatką. Do codziennego użytku dobrze sprawdzają się oczka około 1 cm, dające kompost wystarczająco drobny na trawnik i do doniczek. Aby uzyskać bardzo drobne podłoże do wysiewu, można przesiać kompost jeszcze raz przez ręczne sito o mniejszych oczkach.

Metoda

• Oprzeć ramę ukośnie o ścianę lub położyć ją na taczce;
• rzucać na nią kompost łopatą lub przecierać go ręką w rękawicy;
• zebrać drobny kompost, który przeszedł przez siatkę, a odsiewy odłożyć na bok;
• powtarzać małymi porcjami, zamiast wszystko naraz.

Rada Willy'ego

Najlepiej przesiewać przy suchej pogodzie kompost, który przez kilka dni obsychał pod przykryciem. Rozmoknięty kompost przykleja się do siatki i zatyka oczka; kompost jedynie wilgotny w dotyku przechodzi znacznie łatwiej.

Warto założyć rękawice, a jeśli kompost jest suchy, także maskę przeciwpyłową: to prosta ochrona przed rzadkimi, ale realnymi zagrożeniami dla zdrowia. Po zbiorze należy umyć ręce, jak po każdej pracy w ogrodzie.

Co zrobić z grubszymi kawałkami?

Skorupki jaj, pestki, głąby kapusty, kawałki gałęzi: te odsiewy nie są odpadem, to materiał, który potrzebuje po prostu jednego lub dwóch cykli więcej. Są dwie możliwości:

• wrzucić je z powrotem do kompostownika, na kompost w trakcie rozkładu. Bogate w mikroorganizmy i materię węglową, pomagają pobudzić rozkład i zrównoważyć mieszankę;
• użyć ich jako ściółki pod krzewami, żywopłotami lub na ścieżkach w warzywniku.

Do kosza trafiają tylko elementy, których nigdy nie powinno tam być, jak plastikowe naklejki z owoców czy zapomniana torebka.

Przechowywanie dojrzałego kompostu

Najlepiej wykorzystać kompost w ciągu kilku tygodni od zbioru. Jeśli trzeba go przechować dłużej, zagrażają mu dwaj wrogowie: deszcz, który wypłukuje składniki odżywcze do gleby, oraz susza, która zabija jego życie mikrobiologiczne.

• Na kilka tygodni do kilku miesięcy: usypać go w pryzmę i przykryć plandeką przyciśniętą kilkoma kamieniami lub warstwą słomy grubości około dziesięciu centymetrów;
• przy małych ilościach bardzo dobrze sprawdzi się pojemnik lub kosz z luźno położoną, nieszczelną pokrywą;
• przy długim przechowywaniu warto od czasu do czasu sprawdzić, czy pozostaje lekko wilgotny, i w razie potrzeby go przemieszać.

Aby przewieźć zbiory do warzywnika bez dźwigania ich w rękach, nasz wózek na kompost 55 litrów wsuwa się pod kompostownik.

Kompostownik wspólny: zbiór zbiorowy

W kompostowniku przy bloku lub osiedlowym nikt nie zbiera kompostu na własną rękę. Zbiór organizują opiekunowie miejsca, gdy pojemnik do dojrzewania jest gotowy. To często miła, towarzyska chwila: wspólnie się przesiewa, dzieli kompost między uczestników, a odsiewy wracają do pojemnika na odpadki. Jeśli przy budynku nie ma wystarczająco dużo zieleni, by wszystko wykorzystać, nadwyżka może trafić do skrzynek w częściach wspólnych lub do pobliskiego ogrodu społecznego. Organizację takich miejsc opisujemy w poradniku Kompostownik wspólny: instrukcja obsługi.

Warto zapamiętać

Kompost należy zawsze zbierać od dołu, tam gdzie znajduje się najstarszy materiał. Przesiewać tylko do zastosowań wymagających drobnego kompostu, odsiewy wrzucać z powrotem do kompostownika, a przechowywane zbiory chronić przed deszczem.

Podsumowanie

Zbieranie kompostu polega na pobraniu najstarszego materiału z dna pojemnika, przez klapkę lub po odłożeniu na bok górnej warstwy. Kompost z kompostownika obrotowego musi jeszcze dojrzewać kilka miesięcy w pryzmie. Przesiewanie przez siatkę o oczkach około 1 cm przydaje się tylko do trawnika, wysiewu i doniczek; grubsze kawałki po prostu wracają do kompostownika. Przykryty i lekko wilgotny kompost bez problemu doczeka chwili, gdy trafi do ogrodu: odpowiednie dawki znajdą Państwo w poradniku Wykorzystanie kompostu w ogrodzie.

Powiązane produkty

Uchwyt EASY-TURN do obrotowego kompostownika 245L Maze

Zmniejszenie wysiłku dzięki systemowi 3-biegowemu

179,65 zł 40,90 €

Przedsprzedaż

Obrotowy kompostownik 245L Maze z dwiema komorami

Bezproblemowe kompostowanie na zewnątrz

1 121,10 zł 255,23 €

Wózek do zbierania kompostu 55 litrów

Zbieraj i transportuj swój kompost

355,66 zł 80,97 €

Obrotowy kompostownik Maze 180L z podwójną komorą

Bezwysiłkowe kompostowanie na zewnątrz

805,94 zł 183,48 €

Inne działy poradnika

Wermikompostowanie30 kart →Bokashi24 kart →Mikroorganizmy EM26 kart →