Czy trzeba mieszać zawartość wermikompostownika? Rola napowietrzania

Dobra wiadomość dla początkujących: w przeciwieństwie do ogrodowej pryzmy kompostowej, którą trzeba regularnie przerzucać widłami, wermikompostownik nie wymaga systematycznego mieszania. Nie oznacza to jednak, że napowietrzanie nie ma znaczenia — wręcz przeciwnie. Oto, co warto wiedzieć, by robić to, co trzeba, i nie przesadzać.

Napowietrzanie niezbędne do rozkładu

Przemiana Państwa odpadów zaczyna się, zanim jeszcze do pracy przystąpią dżdżownice: rozkład zapoczątkowują najpierw bakterie i grzyby, naturalnie obecne na materii organicznej. Te mikroorganizmy potrzebują tlenu, by skutecznie działać — mówimy wtedy o rozkładzie tlenowym. Dobry przepływ powietrza w wermikompostowniku jest więc podstawowym warunkiem uzyskania kompostu dobrej jakości, jeszcze zanim w ogóle zaczniemy mówić o samych dżdżownicach.

Dżdżownice same napowietrzają materię, bez Państwa udziału

To właśnie tu wermikompostownik naprawdę różni się od klasycznej pryzmy kompostowej. Dżdżownice nie stoją w miejscu: nieustannie przemieszczają się w materii w poszukiwaniu świeżego pożywienia, przechodzą z tacy na tacę przez łączące je otwory i drążą przy powierzchni niewielkie korytarze. Ten ciągły ruch sam w sobie miesza i napowietrza materię, podobnie jak robią to dżdżownice ryjące w naturalnej glebie.

Do tego dochodzi sama konstrukcja wermikompostownika: każda taca w miejscu, gdzie wsuwa się w tacę poniżej, pozostawia niewielką szczelinę, przez którą powietrze naturalnie krąży między poziomami — wszystko zaprojektowano tak, by nie musieli Państwo ingerować. W zdecydowanej większości przypadków te mechanizmy w zupełności wystarczają do utrzymania dobrego napowietrzenia, bez konieczności ręcznego mieszania.

Warto zapamiętać

Przemieszczając się naturalnie z tacy na tacę w poszukiwaniu świeżego pożywienia, dżdżownice same mieszają i napowietrzają materię — na tym właśnie polega zasada działania wermikompostownika z tacami.

Kiedy warto nieco pomóc

Mimo wszystko zdarzają się sytuacje, w których delikatne mieszanie pomaga. Najbardziej przydatny codzienny nawyk polega po prostu na lekkim wmieszaniu nowych odpadów w wierzchnią warstwę zamiast kładzenia ich na wierzchu: dżdżownice szybciej się nimi zajmą, a wermikompostownik będzie mniej przyciągał muszki, które zwabiają świeże odpady pozostawione na powierzchni.

Jeśli mimo to obawiają się Państwo niedoboru powietrza — na przykład po okresie obfitego dokarmiania — można bez problemu delikatnie przemieszać zawartość aktywnej tacy. Warto użyć do tego narzędzia, które nie zrani dżdżownic: drewnianej łyżki, małej łopatki ogrodowej albo naszych Mini grabek do mieszania, stworzonych właśnie do tego celu. Można to też zrobić gołymi rękami lub w rękawicach kuchennych, jeśli wolą Państwo nie dotykać bezpośrednio kompostu. Takie delikatne i okazjonalne mieszanie zupełnie nie przeszkadza dżdżownicom.

Oznaki rzeczywistego niedoboru napowietrzenia

Nadmiar wilgoci lub zbyt duża ilość świeżych odpadów mogą spowodować ubicie materii i zablokować przepływ powietrza. Rozkład staje się wtedy beztlenowy — czyli przebiega bez dostępu tlenu — co sprzyja powstawaniu nieprzyjemnych zapachów. Kilka oznak powinno Państwa zaniepokoić: zapach, który utrzymuje się mimo że wermikompostownik jest poza tym dobrze utrzymany, materia, która w dotyku pozostaje zbita i rozmoknięta, albo odpady, które wydają się już nie rozkładać normalnie.

Dobrze napowietrzona: lekka i gruzełkowata

Ubita i rozmoknięta: sygnał ostrzegawczy

W takim przypadku dokładniejsze przemieszanie aktywnej tacy pomaga ponownie wprowadzić powietrze. Warto też tymczasowo ograniczyć dokarmianie, aż sytuacja wróci do równowagi — omawiamy to szczegółowo w poradzie Dieta dżdżownic — oraz zwiększyć udział materiałów bogatych w węgiel (karton, papier, słoma…), które nadają materii strukturę i zapobiegają właśnie takiemu ubijaniu się.

Nie należy też przesadzać

Z drugiej strony nie ma potrzeby regularnie czy systematycznie przekopywać wermikompostownika w głąb: taki zabieg, przydatny doraźnie w razie problemu, bardziej przeszkadza dżdżownicom niż zwykłe mieszanie powierzchni i grozi uszkodzeniem kokonów złożonych w materii. Właściwym podejściem pozostaje więc umiar: lekki, okazjonalny ruch zamiast głębokiego przekopywania w stałych odstępach.

Zresztą jeśli już stosują Państwo cotygodniową rutynę opisaną w poradzie Dieta dżdżownic — delikatne przemieszanie aktywnej tacy przy dodawaniu regulatora kwasowości — to nawet o tym nie wiedząc, zapewniają Państwo napowietrzenie, którego wermikompostownik potrzebuje w zdecydowanej większości przypadków.

Podsumowanie

Nie, wermikompostownika nie miesza się tak jak ogrodowej pryzmy kompostowej. Otwory wentylacyjne i naturalne przemieszczanie się dżdżownic wykonują większość pracy. Resztę załatwia delikatne, okazjonalne mieszanie — przy dodawaniu odpadów albo gdy zauważą Państwo nietypowy zapach lub ubicie materii. Jeśli mimo tych zabiegów nieprzyjemne zapachy się utrzymują, warto zajrzeć do naszej porady o problemach i zapachach w wermikompostowniku, by ustalić dokładną przyczynę.

Powiązane produkty

Zbiornik na płyn do wermikompostownika

Pojemność jednego litra z ergonomicznym dziobkiem i podziałką

3,23 €

-30%

4,61 €

Mini grabki do mieszania do wermikompostownika

Przemieszaj ściółkę i napowietrz kompost

4,61 €

Pluszak Willy dżdżownica

Maskotka dla małych i dużych w rozmiarze 73 cm długości!

15,28 €

Bestseller

Zestaw 5 niezbędnych akcesoriów | Kwadrat

Wybór kształtu dywanu: Kwadratowy, Okrągły, Prostokątny lub Owalny

18,55 €